TÃœRKLERÄ°N Ä°SLAMÄ°YETÄ° KABÃœLÃœ
 
       Uzak-doÄŸudan Avrupa ortalarına kadar bütün bozkırlar bölgesinde 1200 yıl hüküm sürmüş ve birçok siyâsî, sosyal ve etnik izler bırakmış olan Türk toplulukları Ä°slâmî devirde de ve bu defa, hâkim zümreler sıfatıyla tarihî ağırlıklarını koydukları çeÅŸitli müslüman ülkelerde büyük Ä°mparatorluklar (Kara-Hanlılar, Gazneliler, Selçuklular, HarzemÅŸahlar, Hind-Türk Ä°mparatorluÄŸu) veya devletler (Irak, Suriye, Kirman, Anadolu Selçukluları, Tolunlular, IhÅŸidliler, Mısır Türk Devleti, Delhi Türk Sultanlığı, Timurlular, Kara-koyunlu, Akkoyunlular), Atabeylikler (Salgurlular, Ä°l-Denizliler, Böriler, Zengîliler, BeÄŸ-Teginliler) ve beylikler (Artuklu, DâniÅŸmendli, Mengücüklü, Saltuklu, Ä°nallı, Ahlat Åžahları, Ä°zmir, Efes) kurarak islâm dünyasının mukadderatına hâkim olmuÅŸlar ve Osmanlılar'la birlikte deÄŸerlendirildiÄŸi takdirde, Orta Asya, Yakın DoÄŸu ve DoÄŸu Avrupa'nın son bin yıllık tarihine yön vermiÅŸlerdir.


      Umumiyetle kabûl edildiÄŸi gibi, Türkler'in dünyâ tarihinin en mühim hâdiselerinden biri olmak üzere, Ä°slâmiyete giriÅŸleri kendi arzuları ile vukû bulmuÅŸtur. Bu durum Arapça eserlerde de bazı yankılar bırakmıştır. Meselâ Halife Al-Me'mûn'un hususi kütüphânesinde memur olan bir Türk şöyle demiÅŸtir. "Ä°ranlılar ve Rumlar ülkelerini baÅŸkalarına kaptırıp kendi yurtlarında esir olurlar, Türkler memleketlerini hiç kimseye vermiÅŸ deÄŸillerdir..."
 
      Gerçekte Ä°slâm dininin eski Türk inanç ve telâkkilerine uygun cihetleri çoktu. Türkler uzun zamandan beri tek Tanrı inancına âşina bulunuyorlardı. Ahiret'e ve ruh'un ölmezliÄŸine inanıyorlar ve Tanrı'ya kurban sunuyorlardı. Ayrıca Ä°slâmiyet'in telkin ettiÄŸi ahlâkî kaideler eski Türk "alplik" anlayışına uygun düşüyor ve özellikle "cihâd" Türk'ün fütuhât görüşünü takviye ediyordu. Türkler'in kısa zamanda Ä°slâmiyet'in bayraktarı olarak dünyâ karşısına çıkış sebepleri bunlar olmak gerekir.